ساماندهی و مدیریت بهره برداری از پساب موجود در کشف رود و سرشاخه های آن از طریق مشارکت مردمی

تاریخ: سال 1388

کارفرما: شرکت آب منطقه ای خراسان رضوی

محدوده طرح: زه‌کش حوضه آبریز رودخانه کشف رود و سرشاخه های آن در حوزه ی خدمات شهری مشهد

اهداف اصلی

·  جایگزینی درختان غیرمثمر (صنوبر و ...) و یا گیاهان صنعتی به جای صیفی کاری و کشت گیاهان خوراکی

· ایجاد یک کمربند سبز در سیلاب دشت کشف رود و سرشاخه های آن

· جلب مشارکت مردم در مدیریت بهینه بهره برداری پساب و فاضلاب با ایجاد تعاونی های آب بران (پساب)

· ساماندهی و مدیریت بهره برداری پساب و فاضلاب کشف رود و سرشاخه های آن

· جلوگیری از کشت سبزیجات و صیفی جات با فاضلاب خام

· بالابردن سطح مشارکت مردمی و واگذاری کار مردم به مردم

· کاهش تنش های اجتماعی، سیاسی و امنیتی منطقه

 

رودخانه کشف رود، کشاورزان حاشیه این رودخانه و سرشاخه‌های آن در حوزه خدمات شهری مدت ها است که از فاضلاب برای کشت سبزیجات، صیفی‌جات و زراعت های زود بازده بهره برداری می کنند. این پدیده پیآمدهای نامناسب و گسترده بهداشتی-زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی در پی داشته و بهداشت، سلامت و امنیت غذایی زائرین و مجاورین شهر مشهد را به شدت تهدید کرده است.

براي حل اين مشكل شركت آب منطقه ای مطالعات جامعي را انجام داده است. برمبناي مطالعات انجام شده راهكار بلند مدت اجراي شبكه جمع آوري فاضلاب در شمال شرق و شرق شهر مشهد و انتقال فاضلاب توليدي به تصفيه خانه‌ها و تصفيه آن است.

در سال 1387 شرکت آب منطقه ای با همكاري اداره كل منابع طبيعي اقدام به ترغیب مردم برای کشت صنوبر نموده است. بدین ترتیب در سال 1387، حدود 70 هکتار صنوبر کاشته شد.

بر مبناي مطالعات و پيمايش‌هاي میدانی کارشناسان مشاور از وضعیت کشت صنوبر طی سال 1387، مشخص گردید صنوبرهاي كاشته شده عمدتاً در ديم زارها و اراضي دیم كاشته شده است. از اين رو با وجود کاشت این مقدار صنوبر مساحت اراضي صيفي‌كاري و سبزی‌کاری در محدوده تغییری نكرده است.

كاشت درختان غيرمثمر بايد به گونه‌اي مديريت شود كه جايگزين صيفي‌كاري و سبزی کاری كشف رود و سرشاخه‌هاي آن گردد و امكان تأمين فاضلاب لازم براي آبياري اين اراضي نيز وجود داشته باشد.

مهمترین اقدامات انجام شده توسط شرکت تشکل‌های آب‌بران در کشف رود

  1. • کاهش تنش های اجتماعی و آرام سازی منطقه
  2. • ایجاد 2 تعاونی آب بران(پساب )کشف رود
  3. • کشت نهال صنوبر با استفاده از فاضلاب و پساب جاری در کشف رود در سالهای زراعی 87 تا 91
  4. • انعقاد قرارداد کشت گل‌های زینتی با شهرداری مشهد
  5. • کاهش سطح زیرکشت گیاهان خوراکی در مجدوده کشف رود با پساب و قاضلاب
  6. • تغییر در الگوی کشت
  7. • همکاری با شرکت آب منطقه ای جهت بازپس گیری بستر رودخانه کشف رود از متخلفین و متصرفین بستر

 

 

 

 


 

 

 مشخصات تشکل های ایجاد شده  در خصوص مدیریت بهره برداری از پساب موجود در کشف رود -1388           

                                        

رديف

نام تعاوني

شماره ثبت

سال تاسیس

تعداد روستای تحت پوشش

تعداد اعضاء

زمین

1

تولید روستایی آب‌بران کشف رود 1

39925

1389

8

52

200

2

تولید روستایی آب‌بران کشف رود 2

43996

1389

34

52

1100

جمع

-

-

42

104

130